Deze week zag ik Je m’appelle Agneta, een Zweedse Netflix-film over een vrouw die naar Frankrijk verhuist. Die samenvatting doet de aanstekelijke comedy op grote schaal tekort, lees voor een beter beeld m’n eigen blog. Maar het gaat me nu om één aspect van de film. De botsing tussen het rijke Franse savoir vivre en het karige Zweedse lagom.

Ik koester graag de illusie dat we in de Nederlandse cultuur tussen die twee levensopvattingen zitten. We zijn niet bourgondisch maar eten ook niet alleen maar knäckebröd. Dat komt door de combinatie van het zuidelijke roomse leven en het noordelijke calvinisme, twee zeer verschillende culturen die in dit land tot elkaar veroordeeld zijn, alleen in noodgevallen gescheiden door de grote rivieren.

Nee, dat heeft niet te maken met religieuze beleving, je zult hetzelfde verschil vinden bij bijvoorbeeld een Groningse en Limburgse moslim. Net zoals bijvoorbeeld Marokkaanse Rotterdammers en Marokkaanse Amsterdammers langs de culturele lijnen van die steden van elkaar verschillen.

Het is opvallend dat types die zich opwerpen als zogenaamde verdedigers van de Nederlandse cultuur nooit oog willen hebben voor hoe sterk en wijdverbreid die is. Maar interesse is geloof ik ook niet hun sterkste punt.